خانه ایرانی؛ نماد هنرملی و مذهبی
اين روزها ديگر از آن خانههاي قديمي خبري نيست، بناهايي كه هم مناسبترين مکان براي سكونت ساكنان شان بودند و هم شاهكار معماري. در كوچه پسكوچههاي باريك و قديمي شهرهاي سوزان كويري كه قدم ميزني، در پناه سايه ديوارهاي بلند خاكي رنگ، به درهاي كوچك چوبي و فلزي برخواهي خورد كه تقريبا غيرممكن است بتواني آنچه در نهان آنها وجود دارد را پيشبيني كني. اين درها، وروديهاي دالانهاي باريك و نيمهتاريكي هستند كه شما را به يك حياط بزرگ و وسيع ميرسانند؛ حياطي كه دور تا دورش را فضاهاي مختلفي پر كرده و يك خانه ايراني را شكل داده است؛ خانههايي كه مناسبترين مكان براي سكونت يك خانواده ايراني هستند.خانواده هاي ايراني به حفظ محرميت ها و خلوت خود بسيار اهميت ميدادند و درونگرايي يکي از ارزشهاي متمايز اساسي خانه ايراني است که عنصربنيادي در پيدايش خانه به شمار ميرفت و تمام تمرکز معمار سنتي بر درون خانه بوده و بيرون خانه از اهميتي کمتر نسبت به درون برخوردار بوده است تا ساکناني که در يک خانه گرد هم ميآيند احساس خستگي و کسالت نکنند و براي تحقق چنين امري معمار از عناصر مختلفي بهره ميگرفته است. عناصر مختلف معماري که در طراحي يک خانه به کار گرفته ميشد کارايي هاي فراواني نيز داشتند و تنها پاسخ گوي يک کارکرد خاص نبودند بلکه مجموعهاي از نيازها را همزمان تامين ميکردند. انعطافپذيري فضاهاي خانه، مثالي در بيان اين ويژگي است. فضاهاي خانه نه بر اساس عملکرد، که بر اساس کيفيات معمارانهشان نامگذاري شدهاند و بسته به ويژگيهاي فضايي و ابعاد، پذيراي فعاليتهاي مختلفي در ساعات مختلف شبانه روز يا همزمان بودند و در عين حال قابليت بسط يافتن نيز داشتند.
ورودي؛ راهکاري براي ايجاد حس دعوت کنندگي
اولين فضايي که از خانه ايراني نمايان ميشود ورودي است، تنها بخشي از خانه که با شهر ارتباط برقرار ميکند. هر ورودي از يک سر در ورودي برخوردار است که عنصري دعوت کننده در فضاي ورودي به حساب ميآيد و معمولا ديوارهاي بيروني کاه گلي بوده و فقط سر در به صورت مجلل ساخته ميشده است و اين تدبير در راستاي تحقق خصوصيت دعوت کنندگي و جاذبه ي فضاي ورودي انديشيده ميشده است. در بيشتر خانههاي سنتي، درهاي ورودي دو لنگه و چوبي هستند و براي در زدن خانه از ابزار متفاوت بر روي درب چوبي استفاده شده است تا تشخيص جنسيت فرد پشت در براي صاحبخانه امکانپذير باشد. عنصر حلقه براي زنان و کوبه براي مردان بر روي اغلب درها وجود داشته است. ادغام معماري ايراني و فرهنگ اسلامي باعث شده تا هنر ايراني در جهان به نام هنر و معماري اسلامي معرفي شود. در کنار ورودي اصلي خانه سکوهايي وجود داشت تا کساني که با صاحبخانه کار داشتند ولي لازم نبود وارد خانه شوند در آن فضا منتظر بمانند و همچنين اين فضا مکاني براي گفتگو و تعامل با همسايگان و ديگران به شمار ميرفته است.
هشتي، برقراري ارتباط بين بيرون و درون خانه
هشتي يا کرياس اولين فضا پس از ورودي و تقسيم کننده فضاي ورودي به دو يا چند جهت است و سبب ميشود امکان ديد به داخل خانه وجود نداشته باشد. در خانه ها دو يا چند راه از داخل هشتي منشعب ميشده که هر يک از آنها به فضايي خاص و از جمله به فضاي داخلي بنا يعني حياط منتهي ميشده است. هشتي ها داراي اشکال منظم هندسي بوده و بيشتر داراي ارتفاع کم و مناسب با فضاي ورودي است.
حياط؛ قلب تپنده يک خانه
معماري و شهرسازي ايراني ارتباطي دو سويه با طبيعت دارد. در شهر ايراني بناها داراي حياطي مرکزي هستند که قلب يک خانه سنتي است و در آن ساکنين علاوه بر آنکه امکان مشاهده آسمان، ماه، ستارگان و خورشيد را دارند از آب نما و گل و گياه نيز بهره ميبرند و اين امر ارتباط با طبيعت را در معماري ايران معنا ميبخشد. حياط در اين خانهها همزمان عامل تأمين محرميت و حفظ حرمت خانواده و عزت نفس ايرانيان، و به عنوان فضايي ارتباط دهنده بين فضاهاي داخلي خانه بوده است.
اتاق، زمستان نشين، تابستان نشين
اتاق در خانه هاي ايراني به صورت هاي گوناگون ساخته شده و هر يک ويژگي خاص خود را داشته است. يکي از علايق ايرانيان در ساخت خانه ها ايجاد ارتباط بصري بين اتاق و فضاي بيرون (حياط مرکزي)بوده است. اين اتاق ها براساس تناسب طلايي طراحي ميشده اند و اتاق هاي خانه به دو بخش زمستان نشين و تابستان نشين تقسيم بندي ميشدند.اگرچه زمستان نشين پيش از آنکه نام فضاي معيني باشد، به همه فضاهايي که در وجه شمالي حياط ساخته ميشوند تا از آفتاب زمستان که با زاويهاي مايل به درون اتاقها ميتابد استفاده کنند، گفته ميشود، اما مجموعه معيني از فضاها با رابطهاي خاص، مجموعه فضاهاي زمستان نشين نامگذاري ميشوند. فضاي اصلي زمستان نشين روي محور اصلي قرار گرفته و براي ورود بيشتر نور خورشيد اغلب پنجرههاي آن را از ارسيهاي بزرگ(پنجره هاي که بازشو عمودي دارند) ميساخته اند. داخل فضاي اتاق با توجه به بسته بودن فضا، تزيينات پيچيدهاي چون قطارهاي مقرنس و آيينه کاريهاي بسيار پيچيده ديده ميشود. تابستان نشين نيز موقعيتي مانند زمستان نشين داشته با اين تفاوت که در وجه جنوبي حياط قرار گرفته است تا در تابستان از تابش مستقيم آفتاب در امان بماند و روي محور اصلي آن معمولاً فضاي نيمه باز با تالار قرار ميگيرد. اين تالارها و ايوان ها جز در مواقع بسيار سرد سال مهمترين فضاي زندگي در خانه بوده اند، و اگرچه هميشه تزئينات داشتهاند، اما با توجه به باز بودن و نفوذ گرد و خاک، از تزئينات بسيار پيچيده در آنها پرهيز و به نقوش ساده گچي در ترکيب با آجر يا سيم گل قناعت ميشده است.
شاه نشين، مکاني براي تکريم و احترام ميهمان
شاه نشين، قسمتي از اتاق است که شبيه ايوان ساخته ميشود، اما به طرف حياط در ندارد و کمي بالاتر از سطح اتاق است. معمولا اتاقي که شاه نشين در آن قرار دارد از نوع پنج دري است. شاه نشين محل ميهمان هاي بزرگ بوده است و راه ورودي به آن از راهروهاي کناري و يا يکي از اتاقک هاي کنار شاه نشين است.
ايوان، فضايي براي يک شب نشيني خانوادگي
ايوان يا ايوانچه همان صفه است. فضايي کوچک تر از تالار است که معمولا در جلوي يک اتاق قرار ميگرفت و داراي سقف و جلوي آن باز و بدون درب و پنجره بود. گاهي اوقات با بازکردن درب هاي اتاق خانه ايوان ها به فضاي اتاق متصل ميشدند و به اين ترتيب فضاي اتاق ها و ايوان بسط و گسترش پيدا ميکردند و فضايي بسيار دل انگير براي يک شب نشيني خانوادگي به وجود ميآمد.
خانه ايراني، مکاني براي حفظ آرامش و سرزندگي
از ديگر عناصر فضايي خانه ميتوان به تختگاه، حوضخانه، طنبي، مطبخ، پستو(انبار)، زيرزمين، آبريزگاه و… اشاره کرد اما آنچه از چيدمان اين فضاها در کنار يکديگر و الگوي خانه هاي ايراني بر ميآيد آن است که اين خانهها در کنار هماهنگي با بوم و اقليم در طراحي هايشان، براي ما ايرانيها حريمي مقدس بودند؛ محلي براي يكپارچگي خانوادههايمان. آنها فراتر از ارزش معماريشان فضايي بودند براي آرامش و سرزندگي يک خانواده ايراني که علاوه بر تامين امنيت و محرميت، استقلال ساکنان خانه در آنها مد نظر بوده است.
سخنگوي قوه قضاييه ديروز در هفتاد و سومين نشست خبري خود ميزبان اصحاب رسانه بود. حجتالاسلام غلامحسين محسني اژهاي در اين نشست ضمن تشکر از دستگيري سريع عوامل اسيدپاشي اخير در تهران، از مسئولان اصفهاني درخواست کرد که هر چه سريعتر عوامل اسيدپاشي در اين شهر نيز دستگير شود. توضيح درباره وضعيت پروندههاي محمود احمدينژاد، معاون اول وي، سعيد مرتضوي و بابک زنجاني از ديگر بخشهاي سخنان معاون اول قوه قضائيه بود. وي همچنين تصريح کرد که اتهام يکي از مديران شهرداري تهران که اخيرا دستگير شده، امنيتي است.
رییس شورای اسلامی استان آذربایجان غربی اظهار کرد: پروژه سرمایه گذاری”اروم تکبیر فتح” دو هفته آینده با مشارکت سرمایهگذاران کشور ترکیه در خیابان ولایت منطقه یک شهرداری ارومیه کلنگزنی میشود.
در ادامه مسابقات
مدیرکل 
آمار خطوط امدادي درباره كودكان و زنان قرباني خشونت همچنان نگران كننده است
هزینه های سنگین درمان و جراحی بیماران مبتلایان به اختلالات هویت جنسی به گفته «ولی الله نصر» مدیرکل دفتر امور آسیب دیدگان اجتماعی باعث شد تا کارشناسان سازمان بهزیستی لایحه ساماندهی بیماران مبتلا به اختلالات هویت جنسی را تنظیم و تدوین کنند.
در حال حاضر یک هزار دستگاه تاکسی فرسوده در نوبت اسقاط خودرو ماندهاند تا در فرایند نوسازی که ستاد حمل و نقل و سوخت و اتحادیه تاکسیرانی آغاز کردهاند، با خودروهای نو جایگزین شوند، این فرایند اگرچه در گذشته با سرعت طی میشد، ولی حالا بیش از 10 روز طول کشیده شده و آنطور که کوروش عابدینی، سرپرست اتحادیه تاکسیرانی شهری کشور میگوید معلوم نیست چه زمانی از سر گرفته شود. این در حالی است که رانندگان این یک هزار دستگاه، همه وجه خود را پرداخت کرده، وام 20 میلیون تومانی بانکی دریافت کردهاند و کمکم باید سررسید قسطهای 500 هزار تومانی خود را هم پرداخت کنند، درحالی که هنوز هیچ خودروی نویی را تحویل نگرفتهاند.
به گزارش نگاه روز، معاون وزیر نیرو با اشاره به جزئیات طرح جمعآوری کنتورهای فرسوده برق مشترکان، سه ویژگی نسل جدید کنتورهای برق جدید و سه تعرفهای را تشریح کرد و گفت:مدیریت بار شبکه برق در روزهای پرمصرف، اعمال تعرفههای مختلف و افزایش دقت اندازهگیری مهمترین ویژگی کنتورهای جدید برق است.
تا همین چند سال پیش تصور ما از موادمخدر چیزی جز تریاک و هروئین نبود اما رفته رفته مخدرهای صنعتی هم به آن اضافه شد تا از شیشه و قرصهای روانگردان به عنوان آسیبزنندهترین موادمخدر یاد شود. آسیبهای شیشه روز به روز افراد مبتلا را بیشتر درگیر میکند و هنوز راه حل اساسی برای آن اندیشیده نشده است. از طرفی بحث مبارزه با موادمخدر سال هاست که در کشور ما مطرح است، هرچند در این راه مشکلات زیادی وجود دارد که میتوان به دارابودن کیلومترها مرز مشترک با بزرگترین تولیدکننده موادمخدر یعنی افغانستان اشاره کرد، اما این مشکل مانند گذشته اهمیت ندارد، چراکه تولید موادمخدر بخصوص موادمخدر صنعتی مانند شیشه به داخل کشورها منتقل شده است. با این همه، بیشتر کارشناسان معتقدند که هنوز هم از تمام ظرفیت و توان دستگاهها برای مقابله با موادمخدر استفاده نشده است. عبدالرضا رحمانی فضلی، وزیرکشور و دبیرکل ستاد مبارزه با موادمخدر نیز بارها تأکید کرده که برای مبارزه با موادمخدر باید رویکرد اجتماعی درنظر گرفته شود و لازم است زمینهای فراهم شود تا مردم، دولت را در اجرای طرح مقابله با ناهنجاریهای اجتماعی بخصوص اعتیاد و قاچاق موادمخدر کمک کنند. برای اطلاع بیشتر از چگونگی روند بحث مبارزه با موادمخدر و نحوه اجتماعی کردن آن با بابک دین پرست، معاون کاهش تقاضا و توسعه مشارکتهای مردمی ستاد مبارزه با موادمخدر گفتوگویی انجام دادهایم که میخوانید:
انسان، این آفریده ویژه خداوند که به عقل و اختیار از دیگر جانداران متمایز میشد در آغاز در محیطی طبیعی زندگی میکرد که تحرک بدنی و کاربرد حواس پنجگانه را الزامی میکرد، باید میدوید، در تاریکی شب میدید، کوچکترین صدا را میشنید، با دستان خود ابزار میساخت و مایحتاج زندگی را حمل میکرد و شب هنگام با بدنی خسته اما روانی آسوده به خواب میرفت تا فردا با سپیده دم این زندگی پرتحرک را از سر بگیرد. با گذشت زمان و کاربرد بیشتر تواناییهای ذهنی و اکتشاف و اختراع، تکیه انسان بر عضلات و حواس خود کمتر و وسایل ماشینی بیشتر شد. جانوران اهلی را برای رفت و آمد و حمل بار به کار گرفت، لکوموتیوها و کشتیهای بخار به حرکت درآمد. اتومبیل حتی برای فواصل کوتاه انسان را از پیادهروی معاف کرد، تلگراف و تلفن نیاز به رفت و آمد برای رساندن پیام را برطرف کرد، ماشینهای کشاورزی و ساختمانی و راهسازی نیاز به کاربرد عضلات را به حداقل رسانید، آب لولهکشی حتی در روستا نیاز رفتن به سرچشمه را رفع کرد و در مجموع انسان کمتر ماهیچهها را به کار برد و با کاربرد برق ریتم طبیعی خواب و استراحت او نیز به هم خورد و همه اینها ضمن آسانتر کردن زندگی باعث کاهش تحرک، افزایش وزن، شیوع بیماریهای قلب و عروق، گوارش، دیابت و پوکی استخوان شد. به همین دلیل ورزش و تحرک بدنی برای سالم ماندن در زندگی بشر امروز تبدیل به یک ضرورت و الزام شده است تا از بیماریهایی که ذکر شد پیشگیری شود. از این گذشته ورزش راهی برای کاهش تنش و فشار روانی است که در زندگی سریع و پررقابت امروز به ناگزیر وجود دارد. ورزش در کاهش افسردگی هم نقش دارد و همانگونه که خلق افسرده سبب سکون و سکوت میشود، تحرک و حضور در جمع هم میتواند سبب بهبود روحیه شود، البته اگر فردی به افسردگی در حد بیماری مبتلاست، درمان زیر نظر پزشک برای او لازم است که در کنار آن ورزش هم مفید است اما جای درمان اصلی را نمیگیرد.
رئیس اداره پیش بینی هواشناسی آذربایجان غربی گفت: از آخر وقت امروز سامانه بارشی برف و باران سراسر آذربایجان غربی را فرا میگیرد.